Οι συνταξιούχοι βρίσκονται στο επίκεντρο των παρεμβάσεων που επεξεργάζεται η κυβέρνηση ενόψει των ανακοινώσεων στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), καθώς το οικονομικό επιτελείο αναζητά τρόπους να ενισχύσει το διαθέσιμο εισόδημά τους και να περιορίσει τις απώλειες που εξακολουθούν να καταγράφονται σε σχέση με άλλες κοινωνικές ομάδες. Τα στοιχεία που εξετάζονται δείχνουν ότι, παρά τις αυξήσεις που δόθηκαν τα τελευταία χρόνια, οι αποδοχές των συνταξιούχων δεν έχουν ακολουθήσει τον ίδιο ρυθμό με τους μισθούς, ενώ η έντονη άνοδος του πληθωρισμού έχει περιορίσει σημαντικά την αγοραστική τους δύναμη.
Στο πλαίσιο αυτό, το κυβερνητικό σχέδιο περιλαμβάνει σειρά εναλλακτικών παρεμβάσεων, οι οποίες συνδυάζουν άμεσες οικονομικές ενισχύσεις, φορολογικές ελαφρύνσεις και αλλαγές στις κρατήσεις των συντάξεων, με στόχο τη βελτίωση του διαθέσιμου εισοδήματος περίπου δύο εκατομμυρίων δικαιούχων.
Η επιλογή να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στους συνταξιούχους δεν είναι τυχαία. Τα οικονομικά δεδομένα των τελευταίων ετών αποτυπώνουν μια σημαντική απόκλιση μεταξύ της πορείας των μισθών και των συντάξεων.
Αντίθετα, οι αυξήσεις στις κύριες συντάξεις, που ξεκίνησαν μετά την άρση του πολυετούς «παγώματος» το 2023, διαμορφώθηκαν σωρευτικά στο 15,5% μέχρι και το 2026.
Την ίδια χρονική περίοδο, ο συνολικός πληθωρισμός έφτασε περίπου στο 23%, γεγονός που σημαίνει ότι οι συνταξιούχοι εξακολουθούν να έχουν απώλειες σε πραγματικούς όρους, καθώς οι αυξήσεις που έλαβαν δεν κατάφεραν να καλύψουν την άνοδο του κόστους ζωής.
Η εικόνα είναι ακόμη δυσμενέστερη για όσους διατηρούν προσωπική διαφορά, αφού αρκετοί από αυτούς δεν εισέπραξαν στο σύνολό τους τις αυξήσεις που προβλέφθηκαν τα προηγούμενα χρόνια.
Το οικονομικό επιτελείο λαμβάνει υπόψη και τις μεγάλες περικοπές που υπέστησαν οι συντάξεις κατά την περίοδο της δημοσιονομικής προσαρμογής.
Μεταξύ 2010 και 2018, οι κύριες συντάξεις μειώθηκαν σωρευτικά, με τις απώλειες σε αρκετές κατηγορίες να κυμαίνονται από 20% έως και 45%.
Στη συνέχεια ακολούθησε η περίοδος του παγώματος των αυξήσεων, η οποία διατηρήθηκε έως και το 2022, εξαιτίας των δεσμεύσεων που είχαν θεσπιστεί τα προηγούμενα χρόνια.
Οι αυξήσεις επανήλθαν το 2023, όταν οι συνταξιούχοι έλαβαν αύξηση 7,75%, ακολούθησε νέα αύξηση 3% το 2024, ενώ τα επόμενα δύο χρόνια εφαρμόστηκαν πρόσθετες αυξήσεις της τάξης του 2,4%.
Παρά τις παρεμβάσεις αυτές, οι συνολικές αυξήσεις εξακολουθούν να υπολείπονται του πληθωρισμού, γεγονός που εξηγεί γιατί η κυβέρνηση εξετάζει νέα μέτρα εισοδηματικής ενίσχυσης.
Το βασικότερο σενάριο που βρίσκεται στο τραπέζι αφορά την αύξηση του μόνιμου επιδόματος που καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο στους χαμηλοσυνταξιούχους.
Σήμερα το ποσό ανέρχεται στα 300 ευρώ, ωστόσο εξετάζεται η ενίσχυσή του, ώστε οι περίπου 2 εκατομμύρια δικαιούχοι να λάβουν υψηλότερη οικονομική στήριξη.
Παράλληλα, εξετάζεται και πιο γενναία παρέμβαση, σύμφωνα με την οποία το ετήσιο βοήθημα θα φτάσει στο ύψος της εθνικής σύνταξης, δηλαδή στα 446,87 ευρώ. Στην πράξη, το μέτρο αυτό θα λειτουργεί ως μια πρόσθετη εθνική σύνταξη που θα καταβάλλεται κάθε χρόνο σε μόνιμη βάση.
Το δημοσιονομικό κόστος διαφοροποιείται ανάλογα με την τελική επιλογή. Η αύξηση του επιδόματος στα 400 ευρώ υπολογίζεται ότι θα απαιτήσει περίπου 200 εκατ. ευρώ, ενώ η πλήρης εξίσωσή του με την εθνική σύνταξη ανεβάζει το κόστος κοντά στα 300 εκατ. ευρώ.
Στο τραπέζι και νέοι δικαιούχοι
Παράλληλα με την αύξηση του ποσού, εξετάζεται και η διεύρυνση των δικαιούχων.
Στόχος είναι να ενταχθούν στην ενίσχυση και συνταξιούχοι που σήμερα αποκλείονται, όπως όσοι είναι κάτω των 65 ετών, παρά το γεγονός ότι λαμβάνουν σύνταξη και αντιμετωπίζουν αντίστοιχες οικονομικές πιέσεις.
Η επέκταση των δικαιούχων αποτελεί ένα από τα σενάρια που αξιολογούνται, καθώς θα διευρύνει σημαντικά την περίμετρο των ωφελούμενων από το μέτρο.
Αλλαγές στην Εισφορά Αλληλεγγύης
Εκτός από το επίδομα, στο τραπέζι βρίσκονται και παρεμβάσεις που αφορούν την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), με στόχο τη μείωση των κρατήσεων και την αύξηση των καθαρών αποδοχών.
Για τις κύριες συντάξεις, εξετάζεται αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού της εισφοράς. Το σενάριο προβλέπει ότι από το συνολικό ποσό της σύνταξης θα αφαιρείται πρώτα το ποσό των 1.468 ευρώ και η κράτηση θα επιβάλλεται μόνο στο υπόλοιπο ποσό.
Για παράδειγμα, σε σύνταξη 2.200 ευρώ, η εισφορά δεν θα υπολογίζεται πλέον στο σύνολο της σύνταξης, αλλά μόνο στα 732 ευρώ, δηλαδή στο ποσό που υπερβαίνει το αφορολόγητο όριο.
Με τον τρόπο αυτό μειώνεται αισθητά η επιβάρυνση για χιλιάδες συνταξιούχους που σήμερα καταβάλλουν υψηλότερες κρατήσεις.
Σενάρια και για τις επικουρικές
Στο μικροσκόπιο βρίσκεται και η ΕΑΣ στις επικουρικές συντάξεις, όπου εξετάζεται ακόμη και το ενδεχόμενο πλήρους κατάργησης της σχετικής κράτησης.
Παράλληλα, το θέμα της εισφοράς στις κύριες συντάξεις βρίσκεται στο επίκεντρο και δικαστικών εξελίξεων, καθώς αναμένεται να εξεταστεί στο πλαίσιο πιλοτικής διαδικασίας, με πληροφορίες να αναφέρουν ότι οι εισηγήσεις κινούνται προς την κατεύθυνση της μείωσης των επιβαρύνσεων.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν το επόμενο διάστημα, ώστε το συνολικό πακέτο μέτρων να οριστικοποιηθεί πριν από τις εξαγγελίες στη ΔΕΘ. Εκεί θα ξεκαθαρίσει τόσο το ύψος της οικονομικής ενίσχυσης όσο και το εύρος των παρεμβάσεων που θα εφαρμοστούν για την ενίσχυση του εισοδήματος των συνταξιούχων.
Πηγή: newmoney.gr
